آیا باتری آلومینیوم و هوا برای خودروهای الکترونیکی برد طولانی به ارمغان می آورد؟

یک رکن اساسی برای انتقال موفقیت آمیز به سوی خودروهای الکتریکی ، محدوده برد مسافت طی شده توسط باتری های خودرو است.  تاکنون این مسافت انتظارات کاربران را برآورده نکرده بود. این ممکن است اکنون تغییر کند.

باتری های آلومینیوم و هوا دارای دو مزیت عمده نسبت به باتری های یون لیتیوم هستند: ظرفیت آنها به طور قابل توجهی بیشتر است و مواد اولیه مورد نیاز برای تولید بسیار گسترده تر هستند. با این حال ، تاکنون به ندرت از آنها استفاده شده است. این عمدتا به وجود یک مشکل برمی گردد: باتری های آلومینیوم و هوا بسیار کوتاه عمر هستند. با این حال ، یک راه حل موجود میباشد.

باتری آلومینیوم-هوا-روغن

باتری های آلومینیوم و هوا خاصیت آزار دهنده ای دارند و آن اینستکه این باتریها هنگام استفاده نشدن از آنها هم تخلیه می شوند. در نتیجه ، طول عمر آنها تنها چند روز است. شارژ مجدد نیز امکان پذیر نیست. باتری جدیدی پس از یکبار استفاده مورد نیاز است. با این حال ، دانشمندان موسسه فناوری ماساچوست (MIT) برای حل سریع خود تخلیه شدن راه حلی یافته اند.  الکترود فلزی به طور معمول توسط الکترولیت خورده می شود تا زمانی که از کار بیفتد. برای جلوگیری از این امر ، محققان در زمان خاموشی روغن را جایگزین الکترولیت کردند که از الکترود در برابر خوردگی محافظت می کند. به محض اینکه جریان برق دوباره جریان یابد ، مایعات دوباره مبادله می شوند. این می تواند عمر باتری را به حدود یک ماه افزایش دهد. با این حال ، باید دید که آیا این محلول برای استفاده روزمره نیز مناسب است یا خیر و می تواند در عملکرد استاندارد پیاده سازی شود.

پتانسیل احتمالی اینگونه باتریها شگفت انگیز است

چگالی انرژی باتری های آلومینیوم و هوا بسیار بیشتر از باتری های یون لیتیوم است. به گزارش دیلی میل ، گفته می شود که آنها نه برابر بیشتر انرژی تولید می کنند. این بدان معناست که دامنه برد مسافتی از 1500 تا 2500 کیلومتر برای خودروها امکان پذیر است. این باتری همچنین می تواند در وسایل نقلیه بسیار سنگین تر مانند اتوبوس یا کامیون مورد استفاده قرار گیرد. این عملکرد راه های کاملا جدیدی را برای تحرک الکتریکی باز می کند. بعلاوه ، آنها نباید به اندازه باتری های لیتیوم یون برای محیط زیست مضر باشند و بازیافت آنها نیز آسان میباشد. بدینوسیله هم تولید و هم بازیافت ارزان تر تمام میشوند.

مهندس Trevor Jackson شروع به تولید می کند

مهندس انگلیسی Trevor Jackson برای پژوهشهای بیشتر در این زمینه قراردادی چند میلیون پوندی برای آغاز تولید باتری های آلومینیوم هوا با شرکت انگلیسی Austin Electric امضا کرده است.

برد مسافتی تسلا مدل S چیزی حدود 600 کیلومتر است. بنا به گفته ترور جکسون در دیلی میل ، همین خودرو قادر خواهد بود مسافتی بیش از 4300 کیلومتر را با یکی از باتری هایش انجام دهد.  اینجا تنها یک مشکل اساسی وجود دارد. فناوری جدید هنوز قابل شارژ نیست ، بنابراین این یک محصول یکبار مصرف گران قیمت است - قیمت هر باتری 5000 پوند، معادل 5800 یورو است.

اینكه در حال حاضر این باتریها قابل شارژ مجدد نیستند، از دید او مشكلی ایجاد نمی كند. او میگوید تنها لازم است كه در صورت لزوم ، شبكه فروشندگانی وجود داشته باشد تا با خالی گشتن باتری، یک باتری جدیدی خریداری كنید. باتری قدیمی را می توان به راحتی تعویض کرد و برای بازیافت به فروشگاه بازگرداند.  واضح است که این ایده تاکنون از سوی خودروسازان مورد استقبال قرار نگرفته است. با این حال ممکن است که امضای این آخرین قرارداد توانسته باشد با بالا بردن توان سرمایه گذاری جدید در به روز کردن  آلومینیوم هوا راه موفقیت را برای او هموار کرده باشد.    

نیروی خورشیدی، انرژیِ جایگزین یا قولِ بیربط؟

آیا دستگاه‌هایِ انرژی خورشیدی برایِ  دستیابی به اهداف دراز مدت ساخته شده اند؟ نه، باور کردن این ادعا، یک اشتباهِ محض است.

خیلی‌ از این دستگاه‌ها از همان زمان مونتاژ خراب بوده و تضمینِ سازندگانِ آنها غالبا بی‌ ارزش میباشند.

همه کسانی که میخواستند به هنگام ساختنِ ساختمان از اینگونه دستگاه‌ها بکار برند، میپنداشتند که دستگاه‌هایِ مولد برق از نیرویِ خورشیدی، چیزِ بسیار مطمئنیست و این دستگاه‌ها پس از گذشتِ زمان با تولیدِ برقِ مجانی‌ نه‌ تنها خرجِ خود را در میاورند بلکه از نظرِ اقتصادی به صرفه نیز تمام میشوند ضمنِ اینکه به پاک نگاه داشتنِ محیطِ زیست نیز کمک میشود و انسانها نیازی به چشم پوش کردن از روشنایی در شب که امروزه یکی‌ از بدیهیات گشته، ندارند.

در سالِ ۲۰۰۷ نخستین شکاف‌ها بر رویِ دیوارهایِ این دژِ خیالی گروهانهای حفاظت از محیط زیست پدیدار گشتند.
با از کار افتادنِ نخستین سلولهایِ تولیدِ برقِ خورشیدی پس از مدت زمان کوتاهی، مشخص گردید که منظرِ جذابیتِ اقتصادیِ جریان برایِ تولیدکنندگان و خریداران عملا وجود نخواهد داشت زیرا می‌بایست که دستگاه‌ها و سلولهایِ فوتو ولتاییک را مرتبا یا تعمیر و یا تعویض نمود.

در زمینه تولیدِ سلولها هم وضع بهتر از این نبود. شرکتهایی مانندِ بی پی سولار   BP Solar(انگلستان)، سان پاور Sun Power و فرست سولار First Solar (امریکا)، آدلر سولار Adler Solar وغیره به زودی متوجه غیرِ اقتصادی بودنِ تولیدِ سلولهایِ خورشیدی گشتند و ترجیح دادند تا این سلولها را از کشورهایی مانندِ چین و هند و ترکیه وارد نمایند که از نظرِ کیفی و رعایت اصول و قوانین حفظ قوانین محیط زیست بهنگام تولید،‌ بهیچ وجه متقاعد کننده نیستند.

بدینصورت مسئله حفظ محیط زیست حل نگشته زیرا در نظر است که عملا تولید را از کشورهای حوزه نفوذی اتحادیه اروپا که زیر نظارت پارلمان اتحادیه اروپا هستند به کشورهای خارج از نفوذ این اتحادیه منتقل نمایند. این بمعنای از دست رفتن کار و دور شدن از قوانین حفظ محیط زیستی هم میباشد که خشم هم کارکنان و هم طرفداران محیط زیست اروپا را برانگیخته است.

امّا صرفنظر از این مسئله، خودِ این سلولها پس از از کار افتادن به یک معضلِ محیط زیستی‌ مبدل میگردند، زیرا در ساختِ سلولهایِ برقِ خورشیدی از موادی استفاده میگردد که برایِ محیطِ زیست به هیچ وجه خوب نیستند و بازیافتِ آنها مستلزمِ بکار گیریِ انرژیِ فراون میباشد.

و اگر ضریبِ کم شدن میزان بازدهی سالانه و استهلاکِ دستگاه ها را نیز به آنها بیفزاییم، احتمالا دنیا در برابرِ چشمانِ خوشدلانِ خوشباور بکلی تیره و تار میگردد.

چگونه اینترنت به نابود کننده محیط زیست مبدل میشود

هر جستجو در گوگل به اندازه مصرف یکساعت لامپ کم مصرف برق بکار میبرد. بدینوسیله این وبسایت بگونه کاملا خطرناکی دی اکسید کربن تولید میکند.

در گذشته برای دریافت و یا ارسال اطلاعات میبایستی انسانها و یا کتب و جراید و یا هردو جابجا میشدند. بدینگونه که اگر کسی طالب اطلاعاتی میبود، میبایست بمراکز اطلاعاتی ( کتابخانه ها، دانشگاهها و یا دیگر مکانهای مشابه) مراجعه میکرد و یا اینکه کتب و جرایدی را که عمدتا در مکانهای دیگر به چاپ رسیده بودند، میخرید. 

هم خرید و فروش کتب و جراید و هم رفتن به مراکز اطلاعاتی  عمدتا مستلزم استفاده از خودرو و وسایل نقلیه دیگر بودند. به اینصورت صرفنظر از زمان، مقدار زیادی نیز انرژی فسیلی برای این جابجائیها مصرف میگردید که خود تولید کننده دی اکسید کربن بود.

با گسترش سیستمهای اینترنتی در جهان و تبادل و انتشار اطلاعات توسط آنها بنظر میرسید که این معضل جهانی به گونه مطلوبی  بهینه شده باشد و با متصل گشتن  رایانه های شخصی به شبکه های اینترنتی و رد و بدل اطلاعات  میان اشخاص و موسسات، بار بزرگ انتشار و مبادله آگاهیها از دوش محیط زیست برداشته شده باشد. اما با محاسبه پژوهشگران دانشگاه درسدن آلمان، دانشمندان بتازگی متوجه گشته اند که مصرف انرژی توسط شبکه های اینترنتی بسیار زیاد است.

بطوریکه برآیند میشود اگر گسترش اینترنت در جوامع و دستگاههای اداری با ضریب عمومیت یافتن امروزی آن ادامه یابد، تا سال 2030 شبکه های اینترنت در جهان معادل کل برق مصرفی امروز جهان را جهت به راه افتادن نیاز داشته باشند. امروزه اینترنت و شبکه های وابسته به آن تنها سه درصد مصرف جهانی برق را بخود اختصاص میدهند.

پژوهشگران دانشگاه درسدن بر این گمانند که اگر رشد شبکه های IT  روند امروزی را حفظ نمایند، بزودی چهل درصد کل برق تولید جهان را مصرف خواهند کرد.

برای نمونه، بنا به یک قانون فدرال در آمریکا، داشتن دسترسی به شبکه هایی مانند فیس بوک و تبادل اطلاعات توسط آنها برای کودکان زیر 13 سال ممنوع میباشد اما مارک زوکربرگ Mark_Zuckerberg   موسس وبگاه و شبکه فیس بوک بتازگی اعلام کرده است که درصدد میباشد تا مجوز دسترسی داشتن به فیس بوک را برای افراد زیر سیزده سال از دادگاه فدرال آمریکا بدست آورد. 

این بمعنای بالا رفتن مصرف و بکارگیری اینترنت میباشد (در اینجا بحثی از جنبه های مثبت و یا منفی چنین اقداماتی بمیان نمیآورم زیرا این خود مقوله جداگانه ای است).

از طرفی شبکه های اینترنتی خود مقادیر معتنابهی برق مصرف میکنند. امروزه استفاده از اینترنت بهمان اندازه تولید دی اکسید کربن در جهان میکند که هواپیماهای  شرکتهای هوایی جهان در مجموع تولید میکنند.

از سوی دیگر درست است که جابجائی اطلاعات توسط اینترنت، نیاز به جابجائی کتب و نشریات را محدود میسازد اما خود کامپیوترها که هر قطعه شان در جائی تولید میگردد، برای سرهم شدن میبایست که جابجا شوند و پس از تکمیل کار سرهم نمودن دستگاه،  خود این دستگاهها بایستی از محلی به محل دیگر انتقال یابند و این خود بدون مصرف انرژیهای فسیلی که توسط کشتی ها، قطارها و هواپیماها انجام میابد، امکان پذیر نیست.

نمونه دیگر همانا بازیهای کامپیوتری(اینترنتی) میباشد که بطور متوسط سالانه 1751 کیلووات ساعت برق را مصرف میکند (ن. ک. به تعریف ساده یک کیلو وات ساعت چیست؟ ). این میزان برق مولد 1،17 تن دی اکسید کربن در سال میباشد.

گرین پیس نیز با گزارشی زیر نام «اطلاعات کامپیوتری تو تا چه حد آلوده هستند؟» اخیرا کوشش نموده تا  در این زمینه به روشنگری گسترده بپردازد. در خاتمه این گزارش آمده است که با انرژی سده نوزدهم تکنولوژی سده بیست و یکم را به راه انداختن اشتباه محض میباشد و درخواست نموده که منابع تولید برق را سریعا و جدا بازنگری کنند.

برق مورد نیاز اینترنت میان 50 تا 80 درصد از راه انرژیهای فسیلی تامین میگردد. برای مثال مرکز اطلاعاتی و نگاهداری فایل شرکت  Apple در کارولینای شمالی قرار دارد. ایالتی که 69 درصد از برق مورد نیاز خود را از  منابع انرژی فسیلی و سی و یک درصد باقیمانده را از نیروگاههای هسته ای تامین میکند.

ذرت به رقابت با پلاستیک برمیخیزد

وابستگی جهان به مصنوعات پلاستیکی  بیمارگونه گشته است. پلاستیک دریاها و اقیانوسها را نیز آرام نگذاشته و آنها را نیز میآلاید ( ن. ک . به زباله های پلاستیکی در دریاها ). 

سالانه 230 میلیون تن پلاستیک و یا مصنوعات پلاستیکی که به آسانی نیز قابل بازیافت نیستند در جهان تولید میگردد. ضمن بالا رفتن جهانی قیمت نفت، هزینه تولید مواد مصنوعی پلاستیکی نیز بطور قابل توجهی صعود کرده است.

سیاست، اقتصاد و موسسه های علمی جهان در جریان امر قرار دارند اما گسستن از این مواد به آسانی نیز میسر نمیباشد. بازیافت مصنوعات پلاستیکی تا حدی این مصیبت را جبران مینماید اما با تولید روز افزون مواد پلاستیکی این بازیافتها نیز جوابگو نخواهند بود. از اینرو مدتهاست که پژوهشگران در پی یافتن جانشینی مناسب برای تولیدات پلاستیکی هستند که از مواد نفتی مشتق نگشته بلکه از بازمانده های مواد غذایی باشند که بازیافتشان در طبیعت به آسانی انجام پذیرد.

آنها در پی یافتن این جانشین احتمالی راههای گوناگونی آزمایش کردند. برای نمونه از پرهای ماکیانها. 

در یک جلسه گرد هم آیی در  آمریکا دانشمندان نوعی بیوپلاستیک را عرضه نمودند که از  آرد حیوانات  تهیه شده بود. سالانه 1،35 میلیارد کیلوگرم ضایعات گوشتی و تا چهار میلیارد کیلوگرم پر ماکیانها تنها در ایالات متحده آمریکا تولید میگردد که بخش اعظم آن بدور ریخته میشود.

جالبتر، دلپذیرتر و شگفت انگیزتر از آن استفاده از محصولات کشاورزی مانند نیشکر و یا ذرت برای تهیه بیوپلاستیک میباشد. هم اکنون در اروپا بیوپلاستیکهایی که از ایندو محصول کشاورزی تهیه میگردند در بازار عرضه میشوند اما این تولیدات حتی یک درصد از کل نیازهای اروپا را قرآورده نمیکنند.

بایست دانست که بیوپلاستیکی که از گیاهان تهیه میگردد الزاما برای محیط زیست سودمند نیست  همانطور که تولید بنزین بیو (ن.ک. به E10  بنزین بیو ) خود بخود برای طبیعت مفید نبود.

پژوهشگران آمریکایی دانشگاه پیتسبورگ هفت پلاستیک ساخته شده از مشتقات نفتی، چهار گونه بیوپلاستیک و یک پلاستیک هیبریدی را با یکدیگر مقایسه کردند و متوجه گشتند که بیوپلاستیکها در حال حاضر برای محیط زیست خطرناکتر هستند تا پلاستیکهای ساخته شده از مشتقات نفتی. دلیل آن نیز استفاده از کودهای شیمیائی و سموم دفع آفاتی بودند که در کشت گیاهان مورد نیاز برای تهیه بیوپلاستیک بکار گرفته شده بودند.

در مورد مضرات پلاستیکهای معمولی آگاهی به اندازه کافی وجود دارد اما واژه بیوپلاستیک به تنهایی میتوانست مشتبه کننده باشد.

کشت صنعتی ذرت بمنظور دستیابی به مواد اولیه ارزان مورد نیاز برای تهیه بیوپلاستیکها خود فشاری بر گرده طبیعت میباشد. از آنگذشته بازیافت بیوپلاستیکها با سوزاندن و با حرارت بالا انجام پذیر است که این خود بر میزان دی اکسید کربن تولید می افزاید.

در آلمان نیز آزمایشات و مقایسه هایی از ایندست میان بیوپلاستیک و پلاستیک معمولی انجام گرفته است. 

انستیتوی انرژی و محیط زیست شهر هایدلبرگ پس از انجام آزمایشهای فراوانی به این نتیجه رسید که مقایسه میان ایندو گونه پلاستیک نتیجه را در حالت تساوی میان آنها نشان میدهد.

در پایان پژوهشگران آمریکایی و آلمانی بطور جداگانه به این نتیجه رسیده اند که بیوپلاستیک را بعنوان آلترناتیوی برای پلاستیک معمولی نباید  از نظر بدور داشت  اما تحولات و انقلابات  فراوانی در زمینه تولید و بازیافت  آن بایستی انجام پذیرد تا بر اثر آنها  بتوان از بیوپلاستیک بعنوان محصولی بیخطر برای محیط زیست صحبت نمود. تا آنزمان بیوپلاستیک محصول سبزی نیست.

انرژی سبز بعنوان منابع اصلی نیرو تا چهل سال دیگر

پژوهشگران سازمان بین المللی محیط زیست  IPCC  بر این گمانند که میتوان شرایطی فراهم کرد که توسط آنها تا سال 2050 هفتاد و هفت درصد انرژی مورد نیاز بشر را از منابع سبز که منابع انرژی فسیلی نیستند، تامین نمود. این مهم تنها زمانی میسر میشود که سیاستهای جهانی نیز در این راه گام بردارند.

منظور از منابع انرژی سبز استفاده از نیروهای خورشیدی، بادی و بیوگاز میباشد.  120 پژوهشگر از 100 کشور مختلف در ابوظبی پایتخت امارات متحده عربی گرد آمده و در  گزارش 900  صفحه ای مخصوص خود به این موضوع پرداخته و راهکارهایی را که در آنها مقایسه قیمت و مخارج نیز انجام گرفته است، عرضه نمودند.

سون تسک Sven Teske از سازمان بین المللی گرین پیس  که خود یکی از همکاران فراهم کننده این گزارش است توضیح داد که این گزارش نشان میدهد که از نظر تکنیکی و علمی هیچ مانعی بر سر راه  انجام آن وجود ندارد.

او ادامه داد با بکار بستن این روشها و عملی کردن راهکارهای نوین میتوان سالانه تا 560 گیگاتن گاز دی اکسید کربن کمتر تولید کرد. در این گزارش همچنین تاکید شده که همزمان بایستی نابود کردن جنگلها را متوقف نمود که این عمل خود میتواند بیست درصد آلودگی محیط زیست را پائین آورد. در حال حاضر جنگلها را بیشتر بمنظور  دستیابی به منافع زودرس  ساختمانی و کشتکاری و همچنین استفاده از چوب آنها در صنایع چوب  نابود میسازند.

دانشمندان گرد آمده در ابوظبی ابتدا 164 فرضیه را مورد مطالعه و مقایسه قرار دادند که از میان آنها تنها چهار راهکار برای مطالعات دقیق تر مورد تائید قرار گرفته، برگزیده و به جهانیان پیشنهاد شدند. دانشمندان میگویند برای پیشبرد این اهداف لازم است تا در ده سال آینده مبلغی میان 1360 تا 5100 میلیارد دلار در سطح جهانی سرمایه گذاری گردد و در دهه پس از آنهم مبلغ 1490 تا 7180 میلیارد دلار دیگر سرمایه گذاری نیاز میباشد.

این مبلغ را بایستی منابع مالی، سیاسی و اقتصادی تامین نمایند. بنظر میرسد که اینها مبالغ کلانی باشند اما با در نظر گرفتن اینکه این تنها یک درصد از تولید ناخالص جهان است و نیز در نظر داشتن اینکه این سرمایه گذاریها سوای منافعی که برای محیط زیست دارند، تولید اشتغال زیادی نیز در سطح جهانی مینمایند، ترس از سرمایه گذاری در این رشته  فروکش میکند.

در حال حاضر انرژیهای سبز تنها هفده درصد انرژی مورد نیاز بشر را فراهم میکنند و این در حالتیستکه اتکا به انرژیهای فسیلی در بهترین حالت تنها تا چهل سال آینده برای انسان امکان پذیر خواهد بود و با کاسته شدن از میزان منابع فسیلی موجود بر میزان قیمت آنها افزوده میشود و این خود فشار بزرگی خواهد بود که  به اقتصاد، تولید و همچنین  خانوارها وارد میگردد.

امارات متحده کوشش فراوان دارد تا با بعهده گرفتن هزینه های زیاد وابستگی خود را از منابع انرژی فسیلی کاهش دهد. در نزدیکی ابوظبی شهرک مصدر که برای پنجاه هزار نفر گنجایش دارد  قرار بود که الگوی شهرهای جهان برای استفاده از  انرژیهای سبز گردد اما تا کنون طرحهای پیشنهاد شده برای به راه انداختن این  الگو شهر   چندان موفقیت آمیز نبوده اند.

تولید کاغذ از سنگ

بتازگی شرکتی بنام ترا اسکین TerraSkin ادعای پیدا کردن روشی را نموده که توسط آن میتوان از سنگ کاغذ ساخت. در این نوع کاغذ تولید شده 75 درصد از پودر سنگ و بیست و پنج درصد از دیگر مواد غیرسمی و قابل بازگشت در طبیعت استفاده میگردد.

در مورد این ادعا هنوز آمار رسمی وجود ندارد اما شرکت تولید کننده مدعی است که کاغذهای تولیدی آن به پنج  دلیل عمده بر کاغذهای معمولی ارجحیت کامل دارند.

1 – برای تولید کاغذ از سنگ احتیاج به مصرف آب زیادی نیست.

2 -  محصولات این شرکت صد در صد طبیعی بوده و قابلیت آنرا دارد که پس از مصرف دوباره در دامن طبیعت رها گردد. این کاغذها پس از سه تا نه ماه بصورت پودر (خاک)  دوباره جذب در طبیعت میگردد.

3 – در زمان تولید این کاغذها گازهای سمی ناشی از تولیدات متصاعد نمیگردند.

4 – چیزی که از همه مهمتر میباشد اینستکه برای تولید این نوع کاغذ دیگر لازم نیست تا درختی را قطع نمایند.

5 – کاغذهای تولید این شرکت چونکه مواد سلولزی و فیبری در خود ندارند تا 30 درصد جوهر خودنویس و خودکار کمتری را جذب مینمایند. جوهر خودکار و خودنویس از مضرترین مصنوعات دست بشر برای طبیعت هستند که کمتر به آن توجه میگردد.

این شرکت هنوز افشا نکرده که برای تولید این نوع کاغذ به چه مقدار سوخت و مصرف انرژی نیاز است. 

میزان مقدار سوخت و مصرف انرژی برای تهیه کالا غالبا از سوی تولیدکنندگان به سکوت واگذار میگردد و کسی صحبتی از آن نمینماید. چیزی که گاها میتواند بسیار خطرناک هم باشد. 

تنها چیز مشخص اینستکه بهای کاغذ تولید شده توسط این روش بیشتر از بهای کاغذهای فعلی میباشد.

سلولهای خورشیدی خود درمان

پژوهشگران موفق به ساختن مولکولهایی گردیدند که نه تنها نیروی پرتوی (نور) خورشید را جذب میکنند بلکه به خودسازی نیز میپردازند.  آنها هم اکنون امیدوارند که بتوانند سلولهای خورشیدی تولید کنند که کهنه نشوند.

معمولا با گذشت زمان، بازدهی و برآیند کار (راندمان) سلولهای خورشیدی پائین میآید. این ماده نو همان روشی را بکار میبندد که گیاهان به هنگام عمل فتوسنتز از آن استفاده میکنند. به دیگر زبان مولکول جدید از مکانیزم کنشی گیاهان پیروی (تقلید) میکند.

این تکنولوژی میتواند که در آینده در زمینه تولید سلولهای خورشیدی بکار گرفته شود. اینرا مایکل استرانو  Michael Strano  از انستیتو تکنولوژی ماساچوست و تیم پیرامون او در کمبریج به خبرنگاران مجله علمی   "Nature Chemistry".  گفتند.

پرتوهای (نورهای) خورشیدی تنها انرژی نمیرسانند بلکه آنها قادر نیز هستند که خیلی از مواد را در کوتاه و یا دراز مدت نیز خراب کنند و این دلیل فرسودگی سلولهای خورشیدی پس از مدت زمانی مصرف میباشد.

تولید کنندگان سلولهای خورشیدی معمولا برای مدت بیست سال ضمانت میدهند که فرآورده هایشان دستکم هشتاد درصد توان هنگام فروش دستگاهها  را حفظ نمایند.

طبیعت اما از میزان و سطح تکنولوژی بشر بسیار فراتر رفته است. کلروفیل مولکولهای گیاهی که پرتو (نور) را جذب نموده و در عمل فتو سنتز خود مورد استفاده قرار میدهد، بر اثر بکار گرفته شدن از هم گسسته میگردد اما قادر است که خودش خود را بازسازی نماید. بدینوسیله ساختارهایی که بایستی پرتوهای خورشیدی را جذب نمایند، پیوسته نو و تازه میباشند.

استرانو در مورد اینکه اندیشه انجام این پژوهش چگونه بر او گذر کرد، میگوید : بهنگامیکه در حال خواندن کتابی در مورد بیولوژی گیاهان بودم، بشدت تحت تاثیر این موضوع  قرار گرفتم که چگونه گیاهان میتوانند با این سرعت و بازدهی بالا خود را ترمیم نمایند. یک برگ درخت هر چهل و پنج دقیقه فتو سلولهای خود را بازیافت مینماید.

نخستین بار برای گروه پژوهشگران پیرامون استرانو این امکان میسر گشت که در آزمایشگاه از روی این مکانیزم گیاهی تقلید نموده و مولکولهای جدیدی را بیافریند که هم نیروی پرتو خورشید را به برق تبدیل نماید و هم توسط کم و زیاد کردن مایع بخصوصی دایما خود را ترمیم نماید.

دانشمندان مولکول سینتتیکی را به صورت ورقه طراحی کردند که برای مولکولها دیگر بستری را فراهم میآورد تا توسط تحریک شدن بوسیله پرتو (نور) الکترون آزاد سازند. به اینگونه مولکولها "مراکز واکنشی" میگویند.

این ورقه ها در مایعی قرار دارند که در آن مایع میتوانند خود را به لوله های نانو بچسبانند. این لوله های نانو سبب میگردند تا ورقه ها بصورت منظم و در یک راستا کنار هم قرار بگیرند بصورتیکه تمامی "مراکز واکنشی"  همزمان در معرض پرتو خورشید قرار میگیرند.

زمانیکه به این سیستم،  تانسیدی ( ماده ای یا مایعی با نیروی کشش سطحی بالا) اضافه گردد  یعنی ماده ای  که ادغام مایعات کنار هم  قرار گرفته را با یکدیگر میسر میسازد، بخشهای گوناگونی بر اثر این فعل و انفعالات از یکدیگر جدا گشته و ماده آبکی را تشکیل میدهند. بهنگام باز پس گرفتن تانسید از محلول این بخشها دوباره به یکدیگر میپیوندند و از نو تولید برق را میسر میسازند.

این مکانیزم در امر تبدیل پرتو (نور) خورشید به برق از بهترین سلولهای خورشیدی موجود، دو برابر موثرتر عمل میکند.

تاکنون تراکم  "مراکز واکنشی"  در داخل محلول کم بوده بطوریکه نتیجه بدست آمده از روش نامبرده بالا نیز ناچیز مانده است.

استرانو و پژوهشگرانش برآنند تا راه حلی بیابند که بتوان توسط آن بر میزان تراکم "مراکز واکنشی" در محلول بمراتب افزود و بازدهی گسترده تری را ممکن ساخت.

نور بیشتر

سال گذشته در کشورهای اتحادیه اروپایی لامپهای 100 وات را به تاریخ سپردند. امسال نوبت لامپهای 75 واتی است که از قفسه های فروشگاهها برداشته شوند و بدنبال آن در دوسال آینده نوبت به لامپهای 60 و 40 و 25 واتی میرسد که بدرود گویند.

زمانیکه آخرین لامپهای معمولی جمع آوری گشتند، دیگر بوروکراتی اتحادیه اروپایی آرام میگیرد زیرا که میپندارد که به اهداف خود رسیده است.

اما این پرسش کماکان باقی خواهد ماند که آیا انسان اروپایی واقعا به اهداف از پیش تعیین شده خود رسیده است؟ آیا مصرف برق در این کشورها کمتر خواهد شد؟

تردیدهای جدی در این زمینه وجود دارند.

پیامبران انقلاب نوری وعده آینده درخشانی را به ما میدهند و آینده ای درخشان را با فرمول جادویی LED برای ما پیش بینی میکنند که در آن دنیا با وجود مصرف برق کمتر نورانی تر میگردد اما تاریخچه وسایل تامین روشنایی در چند دهه گذشته نمیگذارد که ما نیز بهمین سادگی این ادعاها را باور کنیم و این امر سایه تاریکی بر رو انقلاب نوری بروکسل می اندازد.

پژوهشگران آمریکایی موسسه sandia.gov محاسبه کرده اند که لامپهای جدید نه تنها بهیچ وجه مصرف برق را پایین نمی آورند بلکه حتی آنرا بیشتر هم میکنند.

پژوهشگران براین باورند که در دو دهه آینده جهان در شبها سه برابر امروز روشنتر خواهد شد اما همزمان نیز میزان مصرف برق به دوبرابر میزان مصرف امروزه بشر افزایش پیدا خواهد کرد.

آنهم به دو دلیل ساده.

نخست آنکه انسان به مصرف کردن بی محابا عادت کرده است و با ظاهرنگری به لامپهای کم مصرف، دیگر برای خود مانع معنوی برای روشن نمودن چراغ نمی بیند.

دوم ذات خود لامپهای کم مصرف است که در صورت رعایت نکردن طرز مصرف صحیح و موازین بخصوصی نه تنها کم مصرف نخواهند بود ( همچنین ن. ک. به آیا بایستی که لامپهای معمولی را واقعا ممنوع کرد؟ ) بلکه به محیط زیست هم فشار مضاعفی وارد خواهند کرد.

تنها پرسش در خاتمه : آیا انسان واقعا به اینهمه روشنایی نیازمند است؟

آیا این روشنایی ها نیازهای واقعی ما را به نور در شب فراهم میکنند و یا اینکه این روشنایی ها از مرز نیازهای معقول و مسئولیت پذیرانه انسانی گذشته و لذت بی محابا و تزیینی از نور را برای بشر میسر مینمایند؟

پارک بادی آلمان ضعف نشان میدهد

-->

دوماه از گشایش رسمی پارک بادی آلفا ونتوس ( ن.ک. به نفس باد صبا مشک فشان خواهد شد) بیش نگذشته بود که دو دستگاه آن از کار افتادند.

بنظر میرسید که همه چیز مرتب باشد، خورشید میدرخشید، باد میوزید و چهار مردی که این پارک بادی را افتتاح میکردند در برابر دوربین ایستاده بودند و لبخند زنان آینده درخشانی را نوید میدادند. این چهار مرد روسای سه شرکت سازنده پارک بادی و وزیر محیط زیست آلمان بودند.

پارک بادی آلفا ونتوس از دوازده دستگاه تشکیل شده و در چهل و پنج کیلومتری شمال جزیره بورکوم قرار دارد و بناست که دروازه ای بسوی آینده باشد.

تعاریفی مانند دروازه بسوی آینده و نمونه های دیگر تعابیر مختلفی را در میان ملل جهان دارند. ملتی می اندیشد دروازه ای بسوی آینده یعنی پس از انجام نخستین مرحله، دیگر کار تمام شده و همگی بایستی بنشینند و دست روی دست بگذارند.

ملتی نیز این شعار را بمعنای راه آینده راحتتر را پیدا کردن میداند که در آن آینده کسی نمیتواند دست روی دست بگذارد و هیچ کاری نکند، بلکه با زمینه سازیهایی که پیشتر انجام داده دیگر لازم نیست در شرایط مشکل زندگی کند.

بهر حال، این پارک بادی که دروازه آینده اروپائیها میباشد، یک پروژه آزمایشی است و ضمن اینکه برق تولید میکند، مرتبا کنشها و واکنشهای دستگاههای آن در شرایط مختلف ثبت شده و بر روی آنها مطالعه دستگاهها و به روز میشوند تا به حد قابل پذیرش برسند.

دو دستگاهی که از کار افتادند بخاطر خرابی بلبرینگ جعبه دنده آنها بود.

ایندستگاهها که در صد و پنجاه متری بالای آب قرار دارند، پیوسته در معرض وزش بادهای سنگینی که از طرف دریای آزاد میوزند، هستند. همین بادهای سنگین انگیزه ایجاد این پارک بادی بودند زیرا میانگین سرعت وزش باد در اینجا تا دو برابر میانگین سرعت وزش باد در خشکی است.

هرکدام از دوازده دستگاه پارک بادی میتواند تا 5 مگاوات برق تولید کند. این بمعنای کارکرد 3800 ساعتی هرکدام از این دستگاهها در سال میباشد که در مجموع میتوانند برق پنجاه هزار خانوار را تامین نمایند.

اینکه این امر واقعا عملی است یا نه را از کار افتادن ایندو دستگاه بصورت جدی زیر علامت سئوال برده است.

مطالعه حالات دستگاهها، سازندگان را متوجه کرده است که شدت وزش باد در همه روزهایی که باد میوزد نیز برای عملکرد مطلوب دستگاهها مناسب نمیباشد.

با وجود این دستگاههای پارک بادی توانسته اند که طی ده ماهی که از بکار افتادنشان گذشته تا کنون، 90 میلیون کیلو وات ساعت برق تولید کنند. محاسبه نخستین سازندگان، تولید 228 میلیون کیلو وات برق در سال بود و سازندگان امیدوارند با به روز کردن و رفع معایبی که تنها در عمل دستگاهها میتوانند خود را نشان دهند، به زودی به این میزان از تولید اقتصادی و بی دردسر برق دست یابند.

نخستین پرواز شبانه هواپیمای خورشیدی

هواپیمای کنش خورشیدی یا Solar Impuls (ن. ک. به پرواز نخستین هواپیمای سرنشین دار با نیروی خورشید ) نخستین پرواز بیست و چهار ساعته خویش را با صدایی آرام به پایان رسانید.

این پرواز که با نیروی ذخیره شده پرتو خورشیدی در خازنهای هواپیما انجام گرفت، بعنوان گامی مهم در پرواز به دور کره خاکی تلقی میگردد.

برتراند پیکارد که مایل است بهمراه همکارش آندره بوش برگ زمین را با این هواپیما دور بزند به خبرنگاران گفت : اگر این هواپیما نتواند که شب را در آسمان باقی بماند، نمیتوان با آن بدور جهان پرواز کرد. اما هواپیما بارقه امیدی را در دل سازندگان خویش به درخشش واداشت. کنش خورشیدی توانست که نیروی پرتوی خورشید را بهنگام پرواز در روز در خازنهای خود ذخیره کرده و شب هنگام به پرواز خویش ادامه دهد.

خلبان بورش برگ که تمام شب را در آسمان بیدار مانده بود گفت : بایستی بیدار میماندم، زیرا این هواپیما فاقد دستگاه پرواز اتوماتیک میباشد. اگر ایندستگاه را بر روی هواپیما نصب میکردند، وزن هواپیما زیاد شده و این ازدیاد وزن و مصرف برق خود دستگاه، برق ذخیره شده در خازنها را بسرعت خالی میکرد و دیگر پرواز میسر نمی ماند.

تنها دستگاهی که به صورت اضافه بر روی هواپیما نصب شد، دستگاه مخصوص و کوچکی بود که بر اثر بخواب رفتن خلبان و خم شدن سرش به هر طرفی، با تولید ارتعاشات و صدا او را بیدار میکرد.

علیرغم مدت زمان دراز پرواز ( بیست و چهار ساعت )، هواپیمای کنش خورشید بهنگام بر زمین نشستن، از نظر نیروی سوخت، هنوز توان پرواز برای چند ساعت دیگر را داشت. کنش خورشیدی توسط چهار موتور برقی به پرواز در میآید که این موتورها و خازنی نصب شده در هواپیما توسط 12000 هزار سلول خورشید تغدیه میگردند.

هواپیما روز چهارشنبه به پرواز درآمد و تا ارتفاع 8500 متری از سطح زمین اوج گرفت اما با فرا رسیدن تاریکی خلبان هواپیما را به ارتفاع 1500 متری آورد و تمام شب را در این ارتفاع پرواز کرد.

نفس باد صبا مشک فشان خواهد شد

سده های فراوان ناخدایان کشتی های آلمانی در دریای شمال به انتظار وزش باد مناسب برای به حرکت درآوردن کشتیهای خود بودند و این بمثابه مشک فشان شدن نفس باد دریای شمال برایشان بود. امروز از این باد چشمداشت دیگری دارند، برق. نخستین پارک بادی آلمان جهت تولید برق در دریای شمال به بهره برداری برق رسید.

دوازده نیروگاه بادی برق که در چهل و پنج کیلومتری جزیره بورکوم قرار دارند، توانستند که پنج مگاوات برق تولید کنند. گردانندگان این نیروگاهها پیش بینی میکنند که بتوان از این دستگاهها سالانه تا دویست و بیست گیگاوات ساعت برق گرفت که این برابر با نیاز 50 هزار خانواده چهارنفری است.

وزیر محیط زیست آلمان (تعجب نکنید چنین پستی هم خوشبختانه در کشورهای پیشرفته وجود دارد) آقای روتگن اعلام داشت که این گونه برق، انرژی آینده را تامین خواهد کرد. او در نظر دارد که طرحی بریزد که براساس آن کشور آلمان بتواند تا سال 2030 توسط اینگونه نیروگاههای بادی بیست و پنج هزار مگاوات برق تولید نماید. برای همین هم کشور بزرگ و صنعتی آلمان، کشور کوچکتر دانمارک را الگوی خود قرار داده است. دانمارک از مدتها پیش با ایجاد پارکهای بادی توانسته است که تا 15 درصد نیاز برق خود را تامین نماید.

اگر طرح آقای روتگن عملی گردد، این بمعنای توان برآورده کردن نیاز 250 میلیون خانواده در آلمان است. قابل پیش بینی است که تا سال2030 در کشور آلمان 250 میلیون خانواده وجود نخواهند داشت اما مازاد برق باقیمانده را دولت آلمان میتواند به دیگر کشورها صادر کرده و یا به صنایع داخلی جهت تامین سوخت مورد نیاز صنایع و به شهرداریها به جهت روشنائی معابر بفروشد. از همه اینها هم گذشته، نیروی محرک خودروهای آینده نیز قرار است که برق باشد (ن. ک. به آلمان شروع به جبران عقب ماندگی میکند). بدینگونه آلمان که امروزه وارد کننده مواد سوختی است به کشور تولید کننده و احتمالا حتی به صادر کننده انرژی تبدیل خواهد شد که در آن بجای پمپ بنزین، مقدار زیادی هم پمپ برقی برای خودروهای الکتریکی وجود دارد.

این پارک بادی ابتدا قرار بود با 60 میلیون یورو به بهره برداری برسد اما سرانجام تمامی هزینه ها 250 میلیون یورو تمام شدند. این پروژه توسط کنسرنی متشکل از تولید کنندگان مختلف برق که برای تسخیر سهم بیشتری از بازار انرژی در رقابت تنگاتنگ اقتصادی با هم میباشند، به پیش رفت.

در نظر است که از سوی دولت قرارداد احداث دو پارک بادی دیگر یکی در دریای شمال و دیگری در دریای بالتیک به این کنسرن داده شود.

از دولت آلمان در رابطه با احداث پارکهای بادی تا کنون از سوی دو جناح مختلف انتقادات تندی در پارلمان و مطبوعات این کشور بعمل آمده است.

نخست از سوی گروه طرفداران حفظ محیط زیست، زیرا اینان معتقدند با وجودیکه نیروگاههای بادی صدمه ظاهری کمتری به محیط زیست میزنند، اما بر روی صدمات احتمالی که اینگونه دستگاهها بر روی موجودات دریایی و دنیای زیر آب میتوانند نیز بزنند، تحقیقات جامع و کافی انجام نگرفته است.

از آن گذشته اینان همچنین میگویند که با قرار دادن دستگاههای چرخنده تولید برق توسط باد بر سر راه پرندگان مهاجر، عده کثیری از این پرنده ها در میان پره های دستگاهها تلف شده و خود دستگاه نیز بر اثر پر و باقیمانده پرندگان تلف شده کثیف میگردد و نیاز به پاکسازی و تعمیر خواهد داشت که این امری است گران و از نظر انرژی که باید برای پاکسازی مصرف شود، امری غیر منطقی و نا معقول است.

گروه دوم منتقدین دستگاه دولت آلمان، طرفداران حزب سبز هستند که میگویند، باوجود احداث این پارک بادی، دولت آلمان هنوز کماکان با ادامه سرمایه گذاریها در کارخانجات برق معمولی به جای سرمایه گذاری بیشتر بر روی تولید برق از باد و خورشید، اشتباه بزرگ و بسیار نابخشودنی را مرتکب میشود و نسلهای آینده این دولت را نخواهد بخشید.

پرواز نخستین هواپیمای سرنشین دار با نیروی خورشید

بیصدا در آسمانها : نخستین هواپیمای خورشیدی اروپایی بنام "کنش خورشیدی" اولین پرواز آزمایشی خود را با موفقیت پشت سر گذاشت. تا دوسال دیگر این هواپیما میخواهد که پروازی به دور دنیا داشته باشد.

روشن است که از مدتها پیش هواپیماهای کوچک که با نیروی خورشید پرواز میکنند، وجود داشته اند، اما نه چنین چیزی.

با سی و شش متر طول بال "کنش خورشیدی" پهنای یک هواپیمای ایرباس A340 را دارا میباشد که در برابر با 1600 کیلوگرم وزنی برابر با یک وانت معمولی را دارد. اما از همه جالبتر اینکه "کنش خورشیدی" میتواند شبها هم پرواز کند.

کنش خورشیدی پرواز خویش را از پایگاه نظامی پایرن در غرب سویس با یک خلبان که آلمانی بود، انجام داد.

پیش از بلند شدن از زمین، سرعت "کنش خورشیدی" به چهل و پنج کیلومتر در ساعت رسیده بود. این هواپیما در مجموع هشتاد و هفت دقیقه در آسمان بود. سخنگوی پروژه پرواز این هواپیما، پس از پایان پرواز ابراز داشت که کنش خورشیدی تا ارتفاع 1200متری توانسته بود که اوج بگیرد و از این بابت همگی خوشحال هستند.

چهار ماه پیش از این پرواز، کنش خورشیدی موفق شده بود که تنها تا ارتفاع یکمتری از سطح زمین اوج بگیرد و پس از طی مسافتی برابر با سیصد و پنجاه متر دوباره به زمین بنشیند.

بر روی بالهای کنش خورشیدی 12000 سلول فتو ولتائیک تعبیه شده اند که ضمن تامین نیاز یک موتور برقی به توان ده اسب بخار، باتریهای هواپیما را هم پر میکنند.

پرواز دور دنیای این هواپیما قرار است که بیست روز طول بکشد و خلبان در فواصل مختلف تعویض گردد زیرا در حال حاظر بخاطر مشکل وزن، تنها یکنفر میتواند که با این هواپیما پرواز کند.

آیا بایستی که لامپهای معمولی را واقعا ممنوع کرد؟

با تصویب قانون مربوط به لامپهای کم مصرف از سوی دولت استرالیا در سال گذشته، فروش لامپهای معمولی در قاره پنجم هم ممنوع گردید.

آیا ممنوع کردن فروش لامپهای معمولی واقعا عاقلانه است؟ این پرسش پاسخهای موافق و همجنین مخالف را با خود همراه دارد. من در اینجا کوشش نمودم که نکته هایی را که در مورد محاسن و معایب لامپهای کم مصرف بخاطرم رسیده اند را بر شمرم.

نخست محاسن

الف – عمر طولانی تر: لامپهای کم مصرف بطور متوسط تا 10 برابر لامپهای معمولی میتوانند که عمر کنند. این یعنی 10000 ساعت.

توجه: به بند الف مربوط به معایب لامپها که با این بند محاسن در ارتباط میباشند نیز نظری بیفکنید.

ب- تولید گرمای کمتر: لامپهای معمولی پس از مدتی روشن ماندن داغ میشوند و این گرما را به محیط اطراف خویش نیز انتقال میدهند در صورتیکه این موضوع در مورد لامپهای کم مصرف صدق نمیکند.  به این ترتیب در روزهای گرم تابستان لامپهای  کم مصرف  میتوانند کمک بزرگی باشند  برای خنگ نگاهداشتن محیط خانه، محیط کار و یا کتابخانه یا دستکم گرم نکردن اضافی آنان.

توجه: به بند مربوط به معایب لامپها که با این بند محاسن در ارتباط میباشند نیز نظری بیفکنید.

پ- اقتصادی بودن مصرف : نوری که یک لامپ 60 وات معمولی تولید میکند برابر میباشد با نوری که لامپ 11 وات کم مصرف تولید میکند (بنا به گزارش تولید کنندگان)، اما برقی که لامپ معمولی برای تولید این مقدار نور لازم دارد پنج برابر نیروی برق مورد نیاز لامپهای کم مصرف میباشد (بازهم بنا به گزارشات تولید کنندگان).

در اروپیای مرکزی این بمعنای صرفه جوی حدود 65 یورو در سال توسط هرلامپ با مشخصات ذکر شده بالا میباشد.

اما معایب

الف- قیمت بیشتر: در اروپای مرکزی (هلند، آلمان، اتریش و بلژیک) قیمت یک لامپ معمولی با کیفیت متوسط چیزی میان 1 تا 1،3 یورو میباشد در صورتیکه لامپ کم مصرف با توان مشابه، قیمتی حدود 4 یورو دارد. فراموش نکنیم که در بند الف محاسن عمر لامپ کم مصرف را ده برابر بیشتر از لامپ معمولی نوشته بودم.

ب- نور : لامپهای کم مصرف نخست پس از یکدقیقه و نیم تا دو دقیقه به نور کامل خود میرسند و از این نظر در مقایسه با لامپهای معمولی برای سریع رساندن نور تنبل هستند. دیگر بسرعت برق کار انجام نمیدهند.

پ – نحوه اقتصادی بودن : البته اینرا نمیتوان بطور کامل بحساب معایب اینگونه لامپها گذاشت. لامپهای کم مصرف ابتدا پس از دقیقه بیست و یکم روشن بودنشان هست که اقتصادی میگردند. بنابراین تعبیه اینگونه لامپها در مکانهایی که بطور طولانی لازم نیست روشن باشند مانند زیرزمین یا دستشویی و یا درب خانه و راه پله ای که مورد استفاده طولانی نداشته باشد، توجیح اقتصادی برای این لامپها ندارد.

ت – نحوه خاموش و روشن کردن : میان خاموش کردن پس از روشن کردن و یا سرچپه آن روشن نمودن پس از خاموش کردن لامپهای کم مصرف بایستی حداقل 150 تا 180 ثانیه فاصله زمانی موجود باشد تا اینگونه لامپها بتوانند با آرامی خود را با شرایط نو خویش مطابقت دهند وگرنه بسیار زودتر از موعد حساب شده خراب میگردند.

ث – نورغیرطبیعی : نوری که لامپهای کم مصرف از خود مشعشع میکنند شبیه نور طبیعی نیست و همچنین چشمک زدنهای سریع و برای دید بشر نامرئی این لامپها میتواند که بر روی سیستم اعصاب بینایی بگونه ای منفی تاثیر گذار باشد. هیچگونه اطلاعی در این زمینه که اینگونه لامپها بیخطر هستند تا کنون از سوز وزارت بهداری هیچیک از کشورهای اروپائی اعلام نگردیده است.

با در نظرگرفتن این مطلب، استفاده اینگونه لامپها در محلهایی مانند کتابخانه ها، کیوسکها و مکانهای دیگر که در آنها انسانها و جانداران دیگری قرار داردند مانند مرغداریها و امثالهم نیز پرسش انگیز است. فاصله ای برابر با حداقل یک متر ونیم میان اینگونه لامپها و انسانها پیشنهاد شده است.

ج- محیط زیست : هدف اصلی ساختن لامپهای کم مصرف در کنار اقتصاد بودن آنها، یاری برای حفظ محیط زیست نیز بود. حال ببینیم که ایندو هدف واقعا بدست آمده اند؟

انرژی مورد نیاز برای تولید لامپهای کم مصرف بمراتب بیشتر میزان انرژی مورد مصرف برای تولید لامپهای معمولی است.

بطور متوسط هر لامپ کم مصرف مقدار 5 گرم جیوه را که از فلزات سنگین و در عین حال سیال محسوب میشود را در خود حمل میکند. این مقدار جیوه  پس از پایان عمر لامپهای  کم مصرف حتی در کشورهایی مانند هلند و آلمان  که در آنها حفاظت  از محیط زیست  از اهمیت  ویژه ای برخوردار است، بمیزان 90 درصد در زباله معمولی  جمع میگردد و نه تنها بصورت  فراخوری بازیافت نمیگردد  بلکه بازیافت  دیگر زباله ها را (البته اگر بازیافتی صورت گیرد) با مشکلات جدی مواجه میسازد.

اگرهم بازیافتی صورت نگیرد که احتمال جذب جیوه در خاک و وارد گشتنش در سیستم های آب آشامیدنی بسیار زیاد است.

چ- کیفیت : هرلامپ کم مصرفی داری تمامی شرایط مطلوب نیست. به این معنا که فرآورده های زیادی در بازار بنام لامپ کم مصرف عرضه میشوند که با لامپهای معمولی تفاوت دارند اما از نظر کیفیتی پاسخگوی انتطارات نبوده و از نظر اقتصادی نیز ضوابطی را رعایت نمیکنند. بعبارت ساده تر میتوان آنها را درجه دو و سه و یا حتی بدتر نامید.

حال با در نظر گرفتن نکات بالا این پرسش بطور جدی مطرح میگردد که آیا لامپهای کم مصرف به صورتی که فعلا در بازارهای جهانی عرضه میگردند، واقعا راه چاره بشریت هستند و از آلودگیهای محیط زیست میکاهند و یا اینکه در جائی میکاهند و در جای دیگری بطور غیر مترقبه افزایش میدهند؟

آیا حتی در شرایط مطلوب لامپ، تنها عرضه کردن این لامپها کافی است و یا اینکه در کنار عرضه نمودن آنها در بازار، دادن آگاهیها و تعالیم نحوه مصرف به عموم نیز لازم میباشد.

اگر معتقد نباشیم که همه کس همه چیز را به اندازه کافی میدانند و بخواهیم که برای آگاهی رساندن برنامه ریزی کنیم، مرکز ثقل احتمالی برنامه و نشریات آگاه کننده چه گروه اجتماعی و چه سن مشخصی میباشد؟

در عکس زیر جدول زمانی را که دست کم اتحادیه اروپا برای خویش تهیه کرده است ملاحظه مینمائید که بنا بر این جدول چه لامپهای کم مصرفی بایستی جانشین کدام گروه از لامپهای معمولی گردند.